
استاد فرزانه بازدار در کارگاه پژوهشی اصول مقاله نویسی که با طلاب پایه چهارم و پنجم بخش حضوری و پاره وقت داشت ضمن اهمیت پژوهش خصوصا مقاله نویسی گفت: طبق فرموده مقام معظم رهبری(مدظله العالی) تحقیق و پژوهش و اطلاع و آگاهی از حقایق و معارف عالم و وضع علمی دنیا، از چیزهایی است که برای حوزه علمیه لازم است. حوزه علمیه نباید از مسائل و جریانات علمی دنیا منزوی باشد. باید در متن جریانات علمی باشد.
به گزارش معاون پژوهش فاطمیه(س)، استاد فرزانه بازدار، استاد حوزه و دانشگاه ،2دی ماه در جمع طلاب مدرسه علمیه فاطمیه(س) بیان داشت: پژوهشگر در جریان تحقیق، نخست به اطلاعاتی خام دست می یابد که به آنها «داده ها» یا «یافته ها» گویند. سپس این یافته ها مورد ارزیابی قرار می گیرند و اطلاعات ارزشمند و معتبر به دست می آید. این اطلاعات معتبر برای تحقیق، پردازش می شوند. اطلاعات شایسته و معتبر آنهایی هستند که مرتبط با موضوع، کامل، صادق، دقیق، واضح، نو و مستند باشند. اما گاهی برخی پژوهشگران یافته ها را به جای اطلاعات به کار می گیرند، در حالی که یافته ها ارزش کاربردی ندارند؛ برای مثال کسی که هر حدیثی را در هر کتابی که یافت - بدون بررسی سند و ارزیابی متن - به کار می برد؛ محقق شمرده نمی شود.
وی در مورد تبارشناسی مسائل گفت: برخی از مسائل تک تباراند،مثل مسائل فقهی نماز در اینجا نیاز به مطالعات میان رشته ای نیست. اما برخی از مسائل چند تباراند؛ مثل ماهیت ایمان که از منظر کلام، تفسیر قرآن و روان شناسی قابل بررسی است؛ در این گونه مسائل بدون مطالعات میان رشته ای و تطبیقی جواب کامل به دست نمی آید. برخی از پژوهشگران به تبارشناسی مسائل توجه نمی کنند؛ از این رو مسئله را تک بُعدی و ناقص می بینند و پژوهش آنان نتیجه کامل نمی دهد. این خطا در خلط روش علم مورد استفاده نیز تأثیر دارد.
استاد حوزه های علمیه ادامه داد: مقالات انواع مختلفی دارند مانند: 1. مقاله ابداعی یا ابتکاری : (original papers ) مقالاتی که بر مبنای تجربیات ، معلومات ، احساسات و افکار و عقاید شخصی نویسنده نوشته شوند . این نوع مقالات جزو منابع دست اول به شمار می آیند . بعضی رساله ها ، اشعار و داستانهای کوتاه و بلند از این نوع هستند .
2. مقاله پژوهشی کتابخانه ای ( مقالات مروري ) : Library Research Paper مقاله ای که از روی کتاب ها و مدارک موجود در کتابخانه ها تهیه می شود .
الف ) - مقاله پژوهشی بنیادی:
مقاله ای که بر اساس تحقیق آزمایشگاهی و میدانی در رشته های علوم و کشاورزی ، پزشکی ، مشاهده و تجربه ، مطالعات موردی ، آماری ، پرسشنامه ای ، مصاحبه ای ،… تهیه شده است .
ب ) - بر اساس منابع مکتوب و چاپ شده ( در همه رشته ها )
وی یادآور شد : در انتخاب عنوان مقاله باید روش صحیح انتخاب موضوع با معیارهای را رعایت کنیم که عبارت است از :
الف. نیاز جامعه و مراکز علمی؛
ب. استعداد و توان پژوهشگر؛
ج. علاقه پژوهشگر؛
د. ضرورت پژوهش در موضوع.
در بسیاری از موارد، مراکز پژوهشی و پژوهشگران از روش صحیح برای انتخاب موضوع و مسئله پیروی نمی کنند، بلکه گاهی برای رفع تکلیف اقدام به انتخاب موضوع پایان نامه می کنند و گاهی…
استاد بازدار در مورد اخلاق پژوهشگری گفت : پژوهشگران افراد با اخلاق و امینی هستند، به ویژه در حوزه دین که توصیه آن به دینداران رعایت اخلاق و امانت است. اما گاهی ممکن است برخی از پژوهشگران از حقوق معنوی نویسندگان دیگر آگاهی کافی نداشته باشد و مطالب دیگران را بدون آدرس نقل می کنند که این کار، نوعی سرقت علمی به شمار می آید. این امور، شایسته یک محقق نیست و از اخلاق حرفه ای پژوهشگری به دور است و از آسیب های اخلاقی پژوهش به شمار می آید.
وی در ادامه در مورد ساختار مقاله، نحوه نوشتن یک مقاله علمی، چکیده نویسی، مقدمه نویسی ، نتیجه گیری و منبع نویسی توضیحات کاملی را برای طلاب ارائه کرد.